ನಾವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಮೊದಲು ಗಮನಿಸುವುದು ಅದರ ಬೆಲೆಯನ್ನು. ಆದರೆ ಬೆಲೆಗಿಂತಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಅದರ 'ಎಕ್ಸ್‌ಪಯರಿ ಡೇಟ್' (Expiry Date) ಅಥವಾ 'ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆ ದಿನಾಂಕ'. ಈ ಸಣ್ಣ ಮಾಹಿತಿಯು ನಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ಆಹಾರದ ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಮೇಲೆ ನಮೂದಿಸಿರುವ ಅವಧಿಯನ್ನು ನಾವು ಏಕೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

1. ವಿಷಾಹಾರ ಸೇವನೆಯ ತಡೆ (Prevention of Food Poisoning)
ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿ 'ಫುಡ್ ಪಾಯಿಸನಿಂಗ್' ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ವಾಂತಿ, ಅತಿಸಾರ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಸೋಂಕುಗಳು ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ.
2. ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಮೌಲ್ಯ ಕುಸಿಯುವುದು
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥವು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ತನ್ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಗುಣಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಎಕ್ಸ್‌ಪಯರಿ ಡೇಟ್ ಸಮೀಪಿಸಿದಂತೆ ಅಥವಾ ಮೀರಿದಂತೆ ಆ ಆಹಾರದಲ್ಲಿರುವ ವಿಟಮಿನ್ ಮತ್ತು ಮಿನರಲ್‌ಗಳ ಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಅಂತಹ ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಬಹುದೇ ಹೊರತು ದೇಹಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
3. ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ರುಚಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ
ತಾಜಾ ಆಹಾರವು ಉತ್ತಮ ರುಚಿ ಮತ್ತು ವಾಸನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅವಧಿ ಮೀರಿದ ಎಣ್ಣೆ ಪದಾರ್ಥಗಳು ವಾಸನೆ ಬರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ (Rancidity). ಹಳೆಯದಾದ ಆಹಾರವು ಬಣ್ಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸೇವಿಸಲು ಅಯೋಗ್ಯವಾದ ರುಚಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
4. ರಾಸಾಯನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆ
ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಕಗಳನ್ನು (Preservatives) ಬಳಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಒಂದು ಹಂತದವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವಧಿ ಮೀರಿದ ನಂತರ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಅಥವಾ ಟಿನ್‌ನ ಅಂಶಗಳು ಆಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು, ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ದಾರಿಯಾಗಬಹುದು.

ನೀವು ತಿಳಿದಿರಲೇಬೇಕಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು:
 * Best Before (ಇದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಬಳಸುವುದು ಉತ್ತಮ): ಇದು ಆಹಾರದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನಾಂಕದ ನಂತರ ಆಹಾರವು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಾಳಾಗದಿದ್ದರೂ, ಅದರ ರುಚಿ ಮತ್ತು ತಾಜಾತನ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
 * Expiry Date / Use By (ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆ ದಿನಾಂಕ): ಈ ದಿನಾಂಕದ ನಂತರ ಆಹಾರವು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕ. ಇವುಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಬಳಸಬಾರದು.

ಆರೋಗ್ಯವೇ ಭಾಗ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ದಿನಸಿ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಆ ಲೇಬಲ್ ಅನ್ನು ಓದುವ ಸಣ್ಣ ಹವ್ಯಾಸವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ಕಾಪಾಡಬಲ್ಲದು.

✍ ಲಲಿತಶ್ರೀ ಪ್ರೀತಂ ರೈ