ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್ : ದಶಕಗಳಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಶಸ್ತ್ರ ಹೋರಾಟದ ಮುಂದುವರಿದ ಭಾಗವಾಗಿ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನವು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹಾಗೂ ಗಂಭೀರ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆಕ್ರಮಿತ ಕಾಶ್ಮೀರ (PoK) ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಈ ತಾಜಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್‌ಗೆ ತೀವ್ರ ಆತಂಕವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿವೆ.

ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಒಟ್ಟು ಭೌಗೋಳಿಕ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 44 ರಷ್ಟನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಂತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ, ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದಂತಹ ಅಪಾರ ಖನಿಜ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಗಣಿಯಾಗಿದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ದುರ್ಬಲ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಈ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ಬಹುಪಾಲು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕೈತಪ್ಪಿದರೆ, ಅದು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಬೆನ್ನೆಲುಬಿಗೆ ಬೀಳುವ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತವಾಗಲಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಚೀನಾದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಯೋಜನೆಯಾದ ಸಿಪಿಇಸಿ (CPEC - ಚೀನಾ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಿಡಾರ್) ಮತ್ತು ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಗ್ವಾದರ್ ಬಂದರು ಕೂಡ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಲ್ಲೇ ಇವೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಎರಡಕ್ಕೂ ಈ ಪ್ರದೇಶ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿನ ಅಶಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಮುಜುಗರ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟವನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಲಿದೆ.

ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ದಂಗೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, 1948 ರಲ್ಲಿ ಕಲಾತ್ ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ತೀವ್ರ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಲ್ಲಿ ತಾವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಭಾಗವಲ್ಲ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ದಶಕಗಳಿಂದ ಬಲವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ. ತಮ್ಮದೇ ನೆಲದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಶೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೊರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ದೂರು ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನ ಲಿಬರೇಶನ್ ಆರ್ಮಿ (BLA) ನಂತಹ ಪ್ರತ್ಯೇಕತಾವಾದಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಸುದೀರ್ಘ ಸಶಸ್ತ್ರ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ.

ಪಾಕ್ ಆಕ್ರಮಿತ ಕಾಶ್ಮೀರ (PoK) ಹಾಗೂ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದರೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಪಿಒಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ನಡುವಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿವಾದವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಇರುವಂತಹ ತೀವ್ರವಾದ ಮತ್ತು ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ ಹೊಂದಿರುವ ಸಶಸ್ತ್ರ ಬಂಡಾಯದ ವಾತಾವರಣ ಅಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಭಾರತದ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಪಿಒಕೆ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೇ ಹೊರತು, ಆ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭವೇನೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದು ರಕ್ಷಣಾ ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿನ ಬಂಡುಕೋರರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ, ಇದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ 'ಅಖಂಡತೆ' ಹಾಗೂ ಅದರ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೇ ನೇರ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಾಂತ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಅವರ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಜೀವಾಳ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಲ್ಲಿ ಮೊಳಗಿರುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕೂಗು ಮತ್ತು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿರುವ ಸಶಸ್ತ್ರ ಬಂಡಾಯವು ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲೆ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೇರುತ್ತಿದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಆಡಳಿತ ವೈಫಲ್ಯ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಭೀಕರ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಎದುರು ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಈಡುಮಾಡುತ್ತಿವೆ.