ನವದೆಹಲಿ : ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘರ್ಷ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಇಡೀ ವಿಶ್ವವೇ ಇಂಧನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಆತಂಕ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಮಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಸಾಗಣೆಯ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಾಗಿರುವ 'ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ' ಬಂದ್ ಆಗುವ ಭೀತಿ ಎದುರಾಗಿದ್ದರೂ, ಭಾರತದ ತೈಲ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯ ಸರಕುಗಳ ಪೂರೈಕೆಗೆ ಯಾವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಅಡ್ಡಿಯಾಗದಂತೆ ಒಮಾನ್ ದೇಶದೊಂದಿಗಿನ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಚಿಂತಕರ ಚಾವಡಿಯಾದ 'ಗ್ಲೋಬಲ್ ಟ್ರೇಡ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್' (GTRI) ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಒಮಾನ್ನ ವಿಭಿನ್ನ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಚನೆಯು ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ರಕ್ಷಣಾ ಕವಚವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ. ಇತರ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಕಡಲ ಸಂಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿವೆ. ಆದರೆ, ಒಮಾನ್ ದೇಶದ ಬಹುಪಾಲು ಕರಾವಳಿಯು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಹೊರಗೆ, ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ ನಿಂತಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ ಸಂಘರ್ಷ ನಡೆದರೂ ಒಮಾನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರುಗಳಾದ 'ಸಲಾಲಾ' ಮತ್ತು 'ದುಕ್ಮ್' ಬಂದರುಗಳು ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲವು. ಈ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರಯೋಜನದಿಂದಾಗಿ ಭಾರತವು ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಿ ತನ್ನ ನೌಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಇಂಧನ ಹಾಗೂ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಾಗಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು ಈ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಯುದ್ಧದ ಭೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಭಾರತದ ಆಮದು ಏಪ್ರಿಲ್ 2025 ರಲ್ಲಿದ್ದ 15 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ನಿಂದ ಏಪ್ರಿಲ್ 2026 ರಲ್ಲಿ 9.8 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಭಾರತದ ರಫ್ತು ಕೂಡ 4.4 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ನಿಂದ 2.7 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹಿಂಜರಿತದ ನಡುವೆಯೂ ಒಮಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಭಾರತದ ವ್ಯಾಪಾರವು ಭಾರಿ ಜಿಗಿತ ಕಂಡಿದೆ. ಒಮಾನ್ನಿಂದ ಭಾರತದ ಆಮದು ಬರೋಬ್ಬರಿ ಶೇ. 246.4 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದ್ದು, 430 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ನಿಂದ ಸುಮಾರು 1.5 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. ಭಾರತ ಇಲ್ಲಿಂದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು ಯೂರಿಯಾ ಖರೀದಿಯನ್ನು ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ಗೆ ಭಾರತದ ರಫ್ತು ಕೇವಲ ಶೇ. 10.3 ರಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಪ ಕುಸಿತ ಕಂಡಿದೆ.
ಈ ಭೌಗೋಳಿಕ ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ ನಡುವಿನ 'ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಒಪ್ಪಂದ' (CEPA) ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ. ಇದು ಕಳೆದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಐದನೇ ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿದೆ. ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ ತನ್ನ ಶೇ. 98 ರಷ್ಟು ಟಾರಿಫ್ ಲೈನ್ಗಳ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಶೂನ್ಯ-ಸುಂಕದ (Zero-Duty) ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಅಂದರೆ ಭಾರತದಿಂದ ರಫ್ತಾಗುವ ಶೇ. 99 ರಷ್ಟು ಮೌಲ್ಯದ ಸರಕುಗಳಿಗೆ ಒಮಾನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆಮದು ಸುಂಕ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಮಾನ್ಗೆ ಭಾರತದ ರಫ್ತು ಸುಮಾರು 4 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ತಲುಪಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾದ ಪೆಟ್ರೋಲ್ (781 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್) ಮತ್ತು ನಾಫ್ತಾ (746 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್) ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿನ್ಡ್ ಅಲ್ಯುಮಿನಾ, ಕಬ್ಬಿಣ, ಉಕ್ಕು, ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಅಕ್ಕಿ ರಫ್ತು ಕೂಡ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮೇಲಿನ ಸುಂಕ ರದ್ದತಿಯು ಒಮಾನ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸರಕುಗಳ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಮಾನ್ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಗಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಭವಿಷ್ಯದ ರಫ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕೆಲವು ಮಿತಿಗಳೂ ಇರಲಿವೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಒಮಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಭಾರತದ ಈ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧವು ಕೇವಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಜಾಗತಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಮ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿದೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಲು ಒಮಾನ್ನ ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರದ ಬಂದರುಗಳನ್ನು ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ಭಾರತದ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ರಾಯಭಾರ ನೀತಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ದೊಡ್ಡ ಗೆಲುವಾಗಿದೆ.